چـدن داکـتـیـل

ژوزف گلاتویل درباره چدن ها چنین می نویسد، "چدن فلز ساده ای شبیه آهن به نظر می رسد لیک در طبیعت خود رمز و رازهای زیادی نهفته دارد". بیشتر این رموز اما نه تمامی آنها در طی سال گذشته با بکارگیری ترکیبی از مهارت، دانایی ریختگران و دانشمندان حل شده و امروزه خانواده ای از این آلیاژها را با ترکیب منحصر به فردی از قیمت پایین و قابلیت تغییر مهندسی مناسب در اختیار مهندسن طراح قرار داده است. مجموعه متنوعی از قیمت تمام شده، تولد پایین توام با قابلیت ریختگری، استحکام، قابلیت ماشینکاری، سخت، مقاومت در برابر سایش، مقاوم در برابر خوردگی، انتقال حرارت و جذب ارتعاش در این آلیاژ آنرا از سایر آلیاژهای ریختگی آهنی متمایز ساخته است.  

خواص چدن با افزودن عناصر آلیاژی مختلف تغییر می‌کند و بالطبع آن انواع چدن حاصل می‌گردد. بطور کلی رو ش تولید چدن‌ها به این صورت است که مخلوط متناسبی از موادی مانند شمش‌های آهن خام، براده‌ها و قطعات برگشتی ریخته‌گری و سایر عناصر همانند فرومنگنز، فروسلیس و .... را با درصد مناسب داخل کوره شارژ نموده تا ذوب شود.

تقسیم بندی چدن ها براساس تشکیل گرافیت:

چدن گرافیت کروی (GGG)

چدن گرافیت ورقه ای (GG)

 

چدن داکتیل
  چدن خاکستری

 

چدن خاکستری: براساس ترکیب شیمیایی و سرعت انجماد، ورقه های گرافیتی با ابعاد و پراکندگی های متفاوت شکل میگیرد.

 

چدن داکتیل: از آنجایی که در اینگونه از چدن ها گرافیت های آزاد در زمینه فلزی به صورت کره کامل هستند، به چدن گرافیت کروی شهرت دارند. جهت کروی ساختن گرافیت ها، می بایستی منیزیم بصورت آلیاژ (MgNi, MgSi) به مذاب اضافه شود.

 

تصاویر میکروسکوپی

  چدن داکتیل چدن خاکستری

 

ویژگی چدن داکتیل: به طورکلی خواص چدن گرافیت کروی شبیه چدن با گرافیت ورقه ای یا همان چدن خاکستری است ولی با این تفاوت که چدن گرافیت کروی دارای تغییر طول و استحکام بالاتری نسبت به چدن خاکستری است و همچنین چدن گرافیت کروی با زمینه پرلیتی از فولاد غیر آلیازی مقاومت بالاتری به سایش دارد و با زمینه فریتی دارای تغییر طول تقریبا برابر فولاد است.

این چدن ها در اجزایی که نیاز به تغییر طول و استحکام و سختی بالا دارند استفاده می شود. به عنوان مثال در ساخت چرخدنده ها، میلنگ، محور عقب خودرو و دریچه های منهول، بازدید آب رو و لوله و کلیه اتصالات آب و فاضلاب استفاده می شود.